De lancering van Scania’s Super-gamma dateert van 2021, met de introductie van een volledig nieuwe 13-liter motor waarvoor vijf jaar ontwikkeling en een investering van 2 miljard euro nodig waren. Reden te meer om een 11-liter¬versie te introduceren met één cilinder minder. Daarmee vult het merk een ‘leemte’ in het gamma op.
De Super 11-motor positioneert zich netjes tussen de 9-liter en 13-liter platformen. Tussen beide motoren gaapte immers een ‘gat’. De doelgroep bestaat uit regionaal en stedelijk transport, met toepassingen die vragen om een lichter en zuiniger alternatief voor de Super 13.
Eén cilinder minder
Met een cilinderinhoud van 11 liter is deze motor 85 kg lichter dan de Super 13. Dat resultaat werd bereikt door simpelweg één cilinder te schrappen, terwijl 85% van de onderdelen identiek is gebleven. De Super 11 is bovendien efficiënter, met een energetisch rendement dat tot 7% hoger ligt dan dat van de 9-liter motor.
Techniek. De Super 11 is verkrijgbaar in drie vermogensversies: 350 pk, 390 pk en 430 pk. Wij reden met de krachtigste uitvoering, die een koppel van 2.200 Nm levert over een breed bereik van 950 tot 1.360 t/min. De Scania XPI-injectie blijft behouden en naast de dubbele bovenliggende nokkenas beschikt de Super 11 ook over een Twin SCR-systeem met dubbele AdBlue-dosering om hoge prestaties te realiseren: een eerste inspuiting gebeurt ter hoogte van de turbocompressor, de tweede in het nabehandelingssysteem. EGR behoort daarmee tot het verleden.
Daarnaast profiteert de Super 11 van meerdere innovaties, zoals Scania’s eigen nokkenasverstellingstechnologie voor variabele klepbediening. Die maakt een realtime thermisch motormanagement mogelijk en zorgt voor een efficiëntere verbranding. Daarbovenop komen een nieuwe motormanagementsoftware en balansassen om trillingen te beperken. Het resultaat is een thermisch rendement van ongeveer 50%, een waarde die tot voor kort onbereikbaar was voor verbrandingsmotoren.
Remmen. Ook hier is de vooruitgang duidelijk zichtbaar: de motorrem levert, afhankelijk van de gekozen instelling (standaard of hoog), een remvermogen van 230 kW of zelfs 344 kW. Dat is te danken aan Scania’s VVB-systeem (Variable Valve Braking), dat tegelijk de soepelheid van de schakelmomenten bewaart. De keuze voor een hulprem stelt zich niet, gezien de context en de voorziene werkomstandigheden.
De aandrijflijn is gekoppeld aan de nieuwe Opticruise G25-versnellingsbak, ontwikkeld voor lichtere toepassingen. Dankzij volledig aluminium behuizingen is ze compacter en ongeveer 60 kg lichter. Deze transmissie is vooral afgestemd op laagtoerige motoren, met een bredere spreiding, een twaalfde versnelling in directe aandrijving en een echte overdrive als hoogste versnelling.
Cabine & leven aan boord. Onze 430 R was uitgerust met de CR20N-cabine met drie instaptreden. Dat is niet de grootste cabine in het gamma, maar ruim voldoende voor regionaal transport. Het comfortniveau haalt niet dat van de grote S-cabine, maar dat is ook niet de bedoeling. De chauffeur kan ondanks alles toch comfortabel overnachten.
Complexer dashboard
De enige echte interieurvernieuwing is het Smart Dash-dashboard. Eén centraal touchscreen, minder knoppen… het is wat wennen. Sommige chauffeurs verkiezen alle informatie op één scherm, maar men moet opletten dat de menu’s en submenu’s niet te complex worden. In het algemeen moeten we toegeven dat het Scania-interieur vandaag vrij sober oogt in vergelijking met sommige concurrenten.
Rij-impressie. Cruisen aan 950 t/min is de ultieme oplossing om het verbruik onder controle te houden. Met een nieuwe achteras voorzien van lange overbrengingen probeert onze 430 R voortdurend de twaalfde versnelling te selecteren, aangezien die rechtstreeks is en dus de minste transmissieverliezen oplevert. De overdrive wordt enkel ingeschakeld wanneer de omstandigheden gunstig zijn (lichtere belading, leeg rijden of lichte afdaling), wat tijdens de test dikwijls het geval was. Daardoor merken we dat de truck meer schakelt dan chauffeurs gewoon zijn, met als doel het brandstofverbruik maximaal te optimaliseren.
Prestaties en verbruik. De test vond plaats in omstandigheden die nauw aansluiten bij het beoogde inzetgebied: het totaalgewicht bedroeg 30 ton, ver onder de gebruikelijke 40 ton. De resultaten zijn echter indrukwekkend, met een gemiddeld verbruik van 20,6 l/100 km bij een kruissnelheid van 84 km/u. Ter vergelijking: een 460 R met 13-liter motor noteerde 27,84 l/100 km (gemiddelde snelheid 81,54 km/u) en een 560 R kwam uit op 26,81 l/100 km (gemiddelde snelheid 82,26 km/u), beide bij 40 ton. Het resultaat is dus uitstekend, al vraagt het Twin SCR-systeem wel meer AdBlue. Over een totale afstand van 400 kilometer verbruikten we bijna het dubbele van wat normaal gebruikelijk is.
Conclusie. De Super 11 lijkt zich klaar te maken voor een groot succes. Hij positioneert zich in een zeer specifiek segment voor een duidelijk afgebakend klantenprofiel. Gebaseerd op beproefde technologie onderscheidt hij zich, zoals aangekondigd, door een bijzonder laag brandstofverbruik.
